پاتریک استوارت در نقش کاپیتان نیمو؛ فیلم فراموش‌شده شبکه هالمارک
پاتریک استوارت (Patrick Stewart) در خارج از دنیای «پیشتازان فضا» (Star Trek) نقش‌های درخشانی بازی کرد که بسیاری از آن‌ها در پروژه‌های نادیده‌گرفته‌شده بودند. فیلم «جزیره اسرارآمیز» (Mysterious Island) محصول ۲۰۰۵ شاید با توجه به واکنش برخی منتقدان در دسته آثار «کم‌قدردانسته‌شده» نگیرد، اما بی‌تردید فیلمی نادیده‌گرفته‌شده است. با این حال استوارت در هر اثری، فارغ از کیفیت کلی آن، بازی خوبی ارائه می‌داد و به همین دلیل نقش‌آفرینی او در این فیلم دست‌کم آن را به اثری کم‌قدر در کارنامه‌اش بدل کرده است.
استوارت در ۲۹ اکتبر ۲۰۲۶ و در سن ۸۶ سالگی درگذشت و موجی از ادای احترام صمیمانه به این ستاره بریتانیایی را برانگیخت. از ست مک‌فارلین (Seth MacFarlane) تا ویلیام شاتنر (William Shatner)، همگی با ستایش فراوان به این فقدان واکنش نشان دادند؛ رخدادی که یکی از گسترده‌ترین جلوه‌های محبت و قدردانی در تاریخ هالیوود به شمار می‌رود. این موضوع با توجه به جایگاه استوارت به‌عنوان یکی از بزرگان و همکاری او با طیف متنوعی از هنرمندان، چندان شگفت‌انگیز نیست.
همکاری با کارگردان استرالیایی در شبکه هالمارک
یکی از این همکاران، فیلمساز استرالیایی راسل مالکهی (Russell Mulcahy) بود که کارگردانی اقتباس شبکه هالمارک (Hallmark Channel) از رمان «جزیره اسرارآمیز» اثر ژول ورن (Jules Verne) را در سال ۲۰۰۵ بر عهده داشت. برای استوارت این پروژه پس از فیلم چندان موفق «پیشتازان فضا: نمسیس» (Star Trek: Nemesis) در سال ۲۰۰۲ ساخته شد؛ فیلمی که مجموعه سینمایی «پیشتازان فضا: نسل بعدی» (Star Trek: The Next Generation) را به شکلی ناامیدکننده به پایان برد. خوشبختانه تا آن زمان این بازیگر پیشکسوت ایفای نقش پروفسور چارلز خاویر در فیلم‌های «مردان ایکس» (X-Men) اوایل دهه ۲۰۰۰ را آغاز کرده بود. اما میان رهبری جهش‌یافتگان در دوران فاکس قرن بیستم و حضور افتخاری در سریال‌هایی مانند «فریژر» (Frasier) و «فمیلی گای» (Family Guy)، استوارت زمان یافت تا در نسخه شبکه هالمارک از «جزیره اسرارآمیز» نقش کاپیتان نیمو را بازی کند؛ و مانند همیشه تمام توان خود را به کار گرفت.
کاپیتان نیمویی متفاوت در جزیره اسرارآمیز
راسل مالکهی در زمان کارگردانی «جزیره اسرارآمیز» با گنجینه‌های ملی بریتانیا بیگانه نبود؛ او پیش‌تر موزیک‌ویدیوهایی برای التون جان (Elton John) و دورن دورن (Duran Duran) ساخته بود. او البته بیش از همه با کارگردانی فیلم «هایلندر» (Highlander) در سال ۱۹۸۶ شناخته می‌شود و ازاین‌رو تجربه‌ای محکم در عرصه اکشن فانتزی داشت. او همچنین آشوب پشت‌صحنه «رمبو ۳» (Rambo III) را تاب آورد و پیش از کنار گذاشته شدن از آن پروژه، تجربیاتی اندوخت که بی‌شک او را برای هر پروژه‌ای آماده می‌کرد. همه این تجربیات در «جزیره اسرارآمیز» به کار آمد؛ جایی که او بار دیگر به قلمرو اکشن فانتزی پا گذاشت و این بار با اسطوره‌ای دیگر از بریتانیا، یعنی پاتریک استوارت همکاری کرد.
رمان «جزیره اسرارآمیز» (L'Île mystérieuse) نوشته ژول ورن نخستین بار در سال ۱۸۷۵ منتشر شد و داستان سایروس اسمیت و چهار همراهش را روایت می‌کند که در جریان جنگ داخلی آمریکا یک بالن دیدبانی را می‌ربایند و در جزیره‌ای گرفتار می‌شوند. آن جزیره پناهگاه کاپیتان نیمو است؛ شخصیتی از رمان «بیست هزار فرسنگ زیر دریا» (Twenty Thousand Leagues Under the Seas) اثر ورن در سال ۱۸۷۰. نیمو از دور به تازه‌واردها کمک می‌کند و بعدتر خود را نشان داده و چون قهرمانی از میان آن‌ها می‌رود.
فیلم مالکهی که بر اساس فیلم‌نامه‌ای از آدام آرموس (Adam Armus) و نورا کی فاستر (Nora Kay Foster) ساخته شد، اشاره‌هایی به اقتباس سای اندفیلد (Cy Endfield) در سال ۱۹۶۱ از همین رمان داشت؛ نسخه‌ای که با انیمیشن استاپ‌موشن استاد جلوه‌های ویژه، ری هری‌هاوزن (Ray Harryhausen)، جزیره را با حشرات غول‌پیکر پر کرده بود. در فیلم هالمارک، کایل مک‌لاکلن (Kyle MacLachlan) نقش سایروس اسمیت را بازی می‌کند که باید در کنار دیگر پناهندگان جنگ داخلی با این هیولاها روبه‌رو شود. استوارت نیز نقش کاپیتان نیمو را ایفا کرد که در این نسخه، دست‌کم در ابتدا، آن حامی خیرخواه داستان اصلی ورن نیست.
بهترین تلاش استوارت در فیلمی که زود فراموش شد
در «جزیره اسرارآمیز»، سایروس اسمیت با بازی کایل مک‌لاکلن و همراهان فراری‌اش از جنگ داخلی به جزیره می‌رسند، اما کاپیتان نیمو با بازی پاتریک استوارت آن‌ها را به دل طبیعت بی‌رحم بیرون می‌راند. نیمو تنها کسی است که می‌تواند از آن‌ها در برابر جانوران عظیم‌الجثه‌ای که در جزیره پرسه می‌زنند محافظت کند، اما پس از آن‌که اسمیت پیشنهاد پیوستن به نقشه او برای ساخت سلاحی قدرتمند را رد می‌کند، نیمو گروه را تبعید می‌کند. او بعدتر خود را می‌بخشد، اما نسخه استوارت از این شخصیت به‌مراتب ستیزه‌جوتر و بی‌گذشت‌تر از همتای ادبی‌اش است.
بازی در چنین نقشی برای استوارت که بیش از همه با شخصیت اخلاق‌مدار و قهرمان ژان-لوک پیکارد شناخته می‌شد، تنوعی خوشایند بود؛ به‌ویژه که در سال ۲۰۰۵ در برنامه‌های کمدی مانند «فمیلی گای» و «پدر آمریکایی!» (American Dad!) نیز حضور یافت. او در همان سال در سریال «اکستراز» (Extras) هم در نقشی افتخاری و درخشان ظاهر شد که به‌سرعت به دلیل خنده بی‌وقفه ریکی جرویس (Ricky Gervais) از هم پاشید. آن حضور کوتاه اما به‌یادماندنی، توانایی کمیک چشمگیر استوارت را نشان داد. با این حال بازی او در «جزیره اسرارآمیز» نه‌تنها نقشی کاملاً متفاوت بود، بلکه هرگز به‌طور گسترده دیده نشد و به همین دلیل خیلی زود به فراموشی سپرده شد.
بر اساس نقد هم‌زمان نشریه ورایتی (Variety)، این فراموشی احتمالاً به نفع همه بود. برایان لاوری (Brian Lowry)، منتقد این نشریه، فیلم را «پرسروصدا و کسل‌کننده، با جلوه‌های ویژه به‌شدت ناهمگون و بازی‌هایی به همان اندازه نوسانی» توصیف کرد. با این همه، استوارت مانند همیشه بهترین عملکرد خود را با متن موجود ارائه داد و اگر می‌خواهید ببینید آیا او توانسته پروژه را به‌طور کلی نجات دهد یا نه، می‌توانید همین حالا «جزیره اسرارآمیز» را در پرایم ویدئو (Prime Video) تماشا کنید.
