فایروکسیان دردنات؛ هیولای یک‌ماینه‌ای که پس از ۳۰ سال هنوز می‌تازد
اگر زمان زیادی را در صف بازی‌های سه‌تایی قالب پره‌مدرن (Premodern) در میجیک آنلاین بگذرانید، دیر یا زود با صحنه‌ای شبیه این روبه‌رو می‌شوید: حریف در نوبت اول یک جزیره (Island) بازی می‌کند و نوبت را واگذار می‌کند. شما با خود فکر می‌کنید: «دک کنترلی. فهمیدم.» شما با یک جنگل (Forest) شروع می‌کنید و پرنده بهشتی (Birds of Paradise) بازی می‌کنید. نوبت بعد فرا می‌رسد و جزیره دیگری در سمت حریف ظاهر می‌شود — و بلافاصله فایروکسیان دردنات (Phyrexian Dreadnought) همراه با یک استیفل (Stifle) برای خنثی کردن توانایی محرک آن بازی می‌شود. بوم: یک موجود ۱۲/۱۲ با توانایی عبور (trample) در نوبت دوم به شما خیره شده است. به پره‌مدرن خوش آمدید. شما به‌تازگی با فایروکسیان دردنات و «استیفل‌نات» (Stiflenought) آشنا شده‌اید؛ دک ترکیبی کنترلی قدرتمندی که حول سوءاستفاده از یکی از مسخره‌ترین موجودات تاریخ میجیک ساخته شده است.
اکتبر ۲۰۲۶ سی‌سالگی میراژ (Mirage)، نهمین گسترش‌دهنده میجیک: د گدرینگ (Magic: The Gathering) بود و شاید هیچ کارتی از این مجموعه مهم، سرنوشت عجیب‌تری از فایروکسیان دردنات نداشته باشد. این موجود مصنوعی ۱۲/۱۲ با یک ماینه هزینه، از یک یادگار عجیب طراحی اولیه میجیک به یکی از تهدیدهای تعیین‌کننده پره‌مدرن تبدیل شده است؛ قالب ابدی ساخته‌شده توسط طرفداران که حول کارت‌های دهه نخست بازی شکل گرفته است.
میراژ مجموعه‌ای از کارت‌ها، مکانیک‌ها و شخصیت‌های به‌یادماندنی از جمله نخستین حضور تِفِری (Teferi) جادوگر زمان و قاره جنگلی جامورا (Jamuraa) در دامیناریا (Dominaria) را معرفی کرد. بسیاری از کارت‌های آن پس از سه دهه همچنان قطعات ارزشمند مقوایی قدیمی هستند. اما کمتر کارتی مانند فایروکسیان دردنات نماد این شده است که چگونه میجیک قدیمی می‌تواند جان تازه‌ای بگیرد؛ کارتی با آمار مسخره، تاریخچه قوانین پیچیده، هنر متمایز پیت ونترز (Pete Venters) و تعامل با دیگر کارت‌ها که آن را به چیزی بسیار مهم‌تر از آنچه طراحانش پیش‌بینی می‌کردند بدل کرد.
داستان طراحی و هنر فایروکسیان دردنات
فایروکسیان دردنات نخستین موجود ۱۲/۱۲ تاریخ میجیک بود، اما از هیچ پدید نیامد. مارک رُزواتر (Mark Rosewater)، طراح ارشد، پیش‌تر توضیح داده که این کارت از یک بازی رقابتی میان طراحان اولیه برای بزرگ‌تر کردن بزرگ‌ترین موجود چاپ‌شده بیرون آمد. آلفا (Alpha) نیروی طبیعت (Force of Nature) ۸/۸ را آورد، سپس کولوسوس ساردیا (Colossus of Sardia) ۹/۹ در آنتیکویتیز (Antiquities)، لویاتان (Leviathan) ۱۰/۱۰ در تاریکی (The Dark) و کراکن قطبی (Polar Kraken) ۱۱/۱۱ در عصر یخبندان (Ice Age). وقتی رزواتر برای ۱۲/۱۲ در میراژ فشار آورد، بیل رُز (Bill Rose)، طراح اصلی، گفت باید به‌قدری جالب باشد که این اندازه را توجیه کند. رزواتر پاسخ جسورانه‌اش را داد: یک ۱۲/۱۲ عبورکننده با تنها یک ماینه.
نقطه ضعف داخلی کارت قرار بود این نرخ مسخره را تا حدی منصفانه کند. طبیعتاً بازیکنان سه دهه گذشته را صرف یافتن راه‌هایی برای نپرداختن آن کرده‌اند.
اگر رزواتر هویت مکانیکی عجیب دردنات را ساخت، ونترز همه چیز دیگر را فراهم کرد. او یکی از پرکارترین تصویرگران تاریخ میجیک است که صدها تصویر به بازی داده و در شکل‌گیری جهان‌های اولیه، شخصیت‌ها، نام کارت‌ها، متن طعم و هویت بصری به‌عنوان عضو تیم پیوستگی ویزاردرز (Wizards) نقش داشت.
«فکر می‌کنم مسئول نام‌گذاری آن من بوده‌ام.»
ونترز معمولاً تنها پس از آن‌که تیم طراحی مکانیک و عنوان کارت را تعیین می‌کرد وارد می‌شد، اما در مورد دردنات او از همان ابتدا به‌طور غیرعادی نزدیک به فرایند بود.
ونترز به پالی‌گان (Polygon) می‌گوید: «من حدود دو هفته پیش از دریافت فایل، وقتی مارک رزواتر در راهرو جلوی من را گرفت و گفت قرار است یک ۱۲/۱۲ در مجموعه باشد، از کارت شنیدم. چون داشتم فشار می‌آوردم فایروکسیا (Phyrexia) به میجیک برگردد و این یک موجود مصنوعی بود، fairly confident هستم مسئول نام‌گذاری آن من بوده‌ام.»
ونترز همچنین خواست تصویر آن را بکشد. نتیجه یکی از imposingترین آثار هنری میجیک اولیه است؛ هیولای بیومکانیکی غول‌پیکر و تقریباً مارمانندی که در قاب می‌پیچد.
ونترز می‌گوید: «دردنات در اصل یک ورم (wyrm) است و من از آن فرم بلند و پیچ‌درپیچ استفاده کردم تا دردنات روی خودش برگردد. آن حلقه‌زدن طول هیولا را نشان می‌دهد و هم اجازه می‌دهد سر بخش اعظم فضای تصویر را اشغال کند.»
با تصویرگری فایروکسیایی اندک موجود (اصطلاح «فایروکسیان» از ۱۹۹۴ در آنتیکویتیز آمده بود، اما داستان و هویت بصری فایروکسیا به‌عنوان دشمن اصلی میجیک تا آغاز حماسه ودرلایت (Weatherlight Saga) در ۱۹۹۷ کامل نشد)، ونترز از تصویر چشمگیر دیو یاگموت (Yawgmoth Demon) اثر ساندرا اورینگهام (Sandra Everingham) و «نبوغ بیومکانوید اچ. آر. گیگر (H.R. Giger)» الهام گرفت. او می‌گوید هنگام طراحی وارد خلسه هنری شد و یک یا دو ساعت بعد با حدود ۶۰ درصد موجود کشیده‌شده به خود آمد.
«نمی‌دانستم به یک نماد کامل تبدیل شده است.»
اما بهترین ترفند بصری کارت در اندازه کارت میجیک به‌راحتی دیده نمی‌شود. اگر به گوشه پایین سمت راست دقت کنید، یک پیکر کوچک هست: تیسیر (Taysir)، یکی از نخستین پیاده‌روهای میجیک.
ونترز می‌گوید: «هدف این است که ابتدا موجود را ببینید و بعد، وقتی انسان را می‌بینید، تازه بفهمید چقدر بزرگ است.»
دردنات حتی در کارهای بعدی ونترز هم همراهش بود. وقتی او محراب فایروکسیان (Phyrexian Altar) بدون حاشیه را برای دابل مسترز ۲۰۲۲ (Double Masters 2022) تصویرگری کرد، محراب شناور یاگموت را درون سر بریده‌شده یک دردنات قرار داد.
در حالی که مقیاس عظیم و قدرت هیولا در نگاه اول پیداست، بازیکنان پره‌مدرن به این هیولای بیومکانیکی غول‌پیکر نگاه کردند و با محبت آن را «میگو» (Shrimp) نامیدند.
ونترز می‌گوید: «شنیده بودم دردنات را «میگو» صدا می‌زنند — که فکر می‌کنم خنده‌دار است — اما نمی‌دانستم به یک نماد کامل تبدیل شده است.»
تغییر قوانین چگونه فایروکسیان دردنات را آزاد کرد
فایروکسیان دردناتی که امروز در پره‌مدرن وحشت می‌آفریند، ممکن است روی همان مقواهایی چاپ شده باشد که در ۱۹۹۶ از بسته‌های میراژ بیرون آمد، اما همیشه به یک شکل کار نمی‌کرده است. این تفاوت برای درک استیفل‌نات ضروری است.
افسون ویژن (Vision Charm) تنها یک گسترش‌دهنده بعد در ویژنز (Visions) ۱۹۹۷ آمد، با توانایی خارج کردن یک مصنوعی از فاز. با این حال طبق قوانین وقت میجیک، بازیکنان نمی‌توانستند از آن برای فرار از نقطه ضعف دردنات به شکلی که امروز می‌توانند استفاده کنند.
سپس بازنگری گسترده چاپ ششم (Sixth Edition) در ۱۹۹۹ آمد، بخشی از تاریخ طولانی بازنویسی و پالایش قوانین بازی. از بزرگ‌ترین تغییرات معرفی استک (stack) بود؛ منطقه‌ای که در آن افسون‌ها و توانایی‌های سرعت لحظه‌ای منتظر اجرا می‌مانند. آن سیستم زمان‌بندی جدید در را به دستکاری توانایی‌های محرک به شیوه‌هایی باز کرد که پیش‌تر ممکن نبود: مانند یافتن راه‌هایی برای زنده نگه داشتن فایروکسیان دردنات بدون پرداخت هزینه‌ای که ویزاردرز هزینه در نظر گرفته‌شده‌اش می‌دانست.
