جهش تازه اسرا؛ ثبت رده سنی برای هزاران عنوان موبایلی داخلی
کمتر از دو ماه پس از کلید خوردن یک طرح ملی، بازار بازی‌های موبایلی ایران شاهد تحولی کم‌سابقه در شفافیت محتوایی است. اجرای روش خوداظهاری نظام رده‌بندی سنی بازی‌های رایانه‌ای (اسرا) که از بیست و سوم شهریور در دو فروشگاه مایکت و کافه‌بازار آغاز شده، تاکنون درجه‌بندی رسمی بیش از ۴۵۰۰ عنوان داخلی را به ثبت رسانده است. این دستاورد که توسط نهادی زیرمجموعه بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای مدیریت می‌شود، مسیر تازه‌ای برای نمایش روشن گروه سنی آثار پیش روی خانواده‌ها گشوده است.
پیشینه یک مطالبه دیرینه
تلاش برای الزام فروشگاه‌های دیجیتال به درج رده سنی، ریشه در سال‌ها پیگیری دارد. رضا احمدی، معاون نظارت بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای، دراین‌باره می‌گوید:
«موضوع نمایش رده‌بندی سنی بازی‌ها در پلتفرم‌های عرضه بازی، از جمله مایکت و کافه‌بازار، سال‌ها از دغدغه‌های بنیاد بوده است. طراحی پرسشنامه خوداظهاری برای این منظور از سال ۱۳۹۶ آغاز شد، اما به دلایل مختلف امکان اجرای آن فراهم نشد تا اینکه امسال، در دوره جدید مدیریت بنیاد و با همکاری همکاران بخش نظام رده‌بندی سنی بازی‌های رایانه‌ای و همراهی مایکت و کافه‌بازار، این طرح به مرحله اجرا رسید.»
بنابراین آنچه امروز عملیاتی شده، حاصل انتقال یک ایده از مرحله طراحی تا همکاری مشترک میان سیاست‌گذار و عرضه‌کنندگان اصلی است.
مسیر تعیین درجه در کمتر از چند دقیقه
ساختار این طرح بر یک سنجش اینترنتی منظم استوار است. هر توسعه‌دهنده پیش از آنکه محصول خود را در مارکت‌های یادشده منتشر کند، به درگاه آنلاین بنیاد مراجعه کرده و یک فرم ده سؤالی را تکمیل می‌کند. پاسخ‌ها به‌شکل خودکار و بی‌درنگ پردازش شده و خروجی نهایی همان رده‌ای خواهد بود که برای اثر در نظر گرفته می‌شود.
حسن مداحی، مدیر اسرا، سازوکار اتصال این سامانه به فروشگاه‌ها را چنین شرح می‌دهد:
«کاربران و شرکت‌های بازی‌ساز از طریق فروشگاه‌های مایکت و کافه‌بازار به پرتال بنیاد هدایت می‌شوند و پس از پاسخگویی به سؤالات پرسشنامه، رده سنی بازی بر اساس پاسخ‌های ثبت‌شده تعیین می‌شود. در نهایت، رده سنی اختصاص‌یافته به‌صورت برچسب در کنار سایر اطلاعات بازی در صفحه آن در فروشگاه مربوطه نمایش داده می‌شود.»
پیامد روشن برای انتخاب خانواده‌ها
درج این نشان‌های سنی در صفحه هر برنامه، کار را برای والدین ساده‌تر می‌کند. هنگامی که برچسب مربوط در معرض دید قرار می‌گیرد، تصمیم‌گیری درباره بارگیری عناوین متناسب با کودکان و نوجوانان با دقت بیشتری انجام می‌شود و بخشی از ابهام پیشین برطرف خواهد شد.
- آمار ثبت‌شده: بیش از ۴۵۰۰ بازی در بازه‌ای کمتر از دو ماه
- بسترهای مشارکت‌کننده: مایکت و کافه‌بازار
- ابزار سنجش: پرسشنامه ۱۰ سؤالی در درگاه اینترنتی بنیاد
- زمان آغاز: ۲۳ شهریور
اکنون این پرسش مطرح است که اتکا به اظهار نظر سازندگان تا چه حد می‌تواند پوشش‌دهنده استانداردهای رده‌بندی باشد؛ موضوعی که قضاوت درباره آن به تجربه کاربران و بازی‌سازان واگذار شده است.
